Was het vrije keuze of keuze onder dwang?

Advocaat Filip Tilleman ontrafelt de wet voor u!

  Lees hier meer artikels. 

Té vriendelijk zijn voor een stelende medewerker kan je zuur opbreken. Denk dus goed na alvorens je de keuze biedt tussen ontslag om dringende reden of zelf ontslag nemen. De ex-werknemer kan later immers beweren dat hij ontslag nam onder ‘dwang’.

Een werknemer met jarenlange dienst wordt op heterdaad betrapt terwijl hij gsm’s uit het magazijn steelt. Er zijn twee getuigen. Er is geen enkele discussie over het feit dat het gaat om pure diefstal. De werknemer zelf betwist dat ook niet.

Wat kunnen de gevolgen zijn?

Filip Tilleman: “Dat hangt af van de reacties van de werkgever én de betrokken werknemer. Stel: de betrapte werknemer wordt in het kantoor bij de personeelsdirecteur en de financieel directeur ontboden. Beide heren maken duidelijk dat voor hen elk vertrouwen in de werknemer totaal weg is. Een ontslag om dringende reden – dus zonder enige vergoeding – dringt zich op en dit wordt aan de werknemer zo meegedeeld.”

De werknemer beseft de gevolgen van zijn daad en probeert de schade te beperken.

Filip Tilleman: “De wereld van de betrokkene stort in en hij vraagt uiteindelijk of hij de kans krijgt om zelf ontslag te nemen. Zo kan hij het stigma van een ontslag om dringende reden vermijden en wellicht veel vlugger aan een nieuwe job geraken. Ook laat hem dat toe om zowel op het werk als op het thuisfront zonder veel commotie de onderneming te verlaten. Gelet op de vele jaren dienst laat de directie zich vermurwen en aanvaardt de handgeschreven ontslagbrief van de werknemer.”

Einde van het verhaal …

Om te kunnen spreken van dwang moeten er vier voorwaarden vervuld zijn.

Filip Tilleman: “Dat zou men denken. Ten onrechte! Tot hun verbijstering krijgt het bedrijf enkele maanden later een dagvaarding betekend door een deurwaarder, waarbij de ex-werknemer een volledige verbrekingsvergoeding eist. Hierbij poogt hij als juridisch argument aan te halen dat hij bij het geven van zijn ontslag onrechtmatig onder dwang werd gezet.

Krachtens artikel 1111 van het Burgerlijk wetboek heeft dwang dan tot gevolg dat de gestelde handeling nietig is. Met andere woorden de werknemer zou nooit ontslag gegeven hebben en het is in deze visie uiteindelijk het bedrijf die de betrokkene aan de deur zou gezet hebben.”

Is hier effectief sprake geweest van dwang?

Filip Tilleman: “De arbeidsrechtbanken aanvaarden deze redenering niet zomaar. Opdat er juridisch van dwang sprake zou kunnen zijn, moeten vier voorwaarden vervuld zijn:

  1. De dwang moet doorslaggevend geweest zijn voor de toestemming. Het slachtoffer moet aantonen dat zonder dat ‘geweld’ hij zijn toestemming niet zou gegeven hebben;
  2. de dwang moet van dien aard zijn dat het op een redelijk mens, die zich in dezelfde concrete situatie bevindt, indruk maakt;
  3. Het moet een aanzienlijk kwaad doen vrezen;
  4. Het geweld moet onrechtmatig of ongeoorloofd zijn en niet dus niet voortvloeien uit de normale uitoefening van het werkgeversgezag.

Ook een onderwerp waar je mee worstelt? 

Stel je vraag aan arbeidsrechtspecialist Filip Tilleman 

Wat is het oordeel van de rechtbank in zo’n geval?

Filip Tilleman: “Het Hof van Cassatie heeft al meerdere keren geoordeeld dat wanneer een werkgever iemand voor de keuze stelt - ontslag om dringende reden of zelf ontslag nemen - dit louter op zich geen dwang uitmaakt in de zin van het Burgerlijk Wetboek.

Bij de beoordeling van deze problematiek gaan arbeidsgerechten ook rekening houden met leeftijd en functie van de werknemer. Men gaat er van uit dat iemand met een bepaalde anciënniteit en van een zekere leeftijd, wel degelijk de gevolgen beseft van het ondertekenen van een ontslagbrief. Tevens kan deze persoon wel degelijk beoordelen of hij al dan niet moet ingaan op een dergelijke vraag tot ontslagname.

Filip Tilleman is partner bij advocatenbureau Tilleman van Hoogenbemt Antwerpen, gespecialiseerd in arbeidsrecht. Volg Filip Tilleman op Twitter: @TillemanFilip 

Meer weten over een juridisch thema? TVH-advocaten geven interactieve seminaries met actuele inzichten en praktijkcases. Rechtdoorzee, no-nonsens en met de nodige dosis humor.

Dit artikel maakt deel uit van het dossier 'De arbeidswet ontrafeld'.
Publicatiedatum: 09/08/2018 - 06:36

Juridisch

14/02/19 - 07:30 Sociale verkiezingen: hot topics07/02/19 - 07:03 Gezocht: loon waarop je geen RSZ-bijdragen betaalt31/01/19 - 06:55 Winstpremie sinds 1 januari verfijnd24/01/19 - 07:18 Collectieve ontslagen: de cijfers16/01/19 - 15:38 Uitzendarbeid nu ook voor federale overheidsdiensten10/01/19 - 06:25 Met bedrijfsgsm bellen naar astrolijnen, mag dat?20/12/18 - 06:12 Slecht weer kan arbeidsovereenkomst ‘bevriezen’06/12/18 - 07:05 Verboden te werken op feestdagen?05/12/18 - 20:43 Taxshift verhoogt nettoloon met minimum 36 euro22/11/18 - 06:55 Einde arbeidsrelatie geeft geen garantie op werkloosheidsuitkering

Arbeidsmarkt & -beleid

20/02/19 - 22:35 Wat verdient een schoolverlater?20/02/19 - 22:22 Bediende van 55 verdient 75% meer dan collega van 2514/02/19 - 06:15 Waarom we onszelf zo ondernemend vinden13/02/19 - 22:14 Laat je talent erkennen!06/02/19 - 21:22 Wel ingenieur, geen taxichauffeur30/01/19 - 15:16 Top-10 knelpuntberoepen 201923/01/19 - 12:22 Politieke troubles verzwakken aantrekkingskracht voor talent23/01/19 - 11:55 Group Fimmus neemt Adecco Home Services over10/01/19 - 07:14 BOEK: No jobs19/12/18 - 18:45 Maar hij spreekt geen Nederlands…

HRM

20/02/19 - 22:27 2 op 3 willen verloning naar prestaties14/02/19 - 06:22 Yep, het is Valentijn. Ook op het werk?07/02/19 - 06:35 Uitdagingen van business zijn opportuniteit voor HR31/01/19 - 07:19 Technologie verlaagt drempel HR-proces23/01/19 - 17:59 Waarom de beste HR geen HR meer is17/01/19 - 07:01 CxO for 1 week17/01/19 - 06:55 3 tips om je evaluatiesysteem te upgraden16/01/19 - 17:00 Hoeveel houden we nog van onze bedrijfswagen?09/01/19 - 20:44 De 8 meest gelezen artikels van 201809/01/19 - 18:51 Welke HR-trends kleuren 2019?

Leiderschap

31/01/19 - 07:57 CSR Professional of the Year 2018: wie van de drie?24/01/19 - 06:46 Eerst trein dan fiets: we geloven er niet in13/12/18 - 07:00 Duurzaam ondernemen: een fulltime job?05/12/18 - 14:45 Award Inclusieve Onderneming voor ‘vluchtelingenbedrijf’28/11/18 - 14:29 Deskundige jury zkt. CSR Professional of the Year 201821/11/18 - 10:04 “Een titel als CSR Professional of the Year opent deuren”08/11/18 - 07:30 GDPR naleven: geen onmogelijke opdracht08/11/18 - 07:20 Nomineer nu de CSR Professional of the Year 2018!07/11/18 - 16:35 Zelfsturende teams, zijn we er klaar voor?25/10/18 - 07:27 Een kompas, lichtbakens en de sherpa

Blog

20/02/19 - 16:29 Ecologie in het koksteam06/02/19 - 06:36 Roderen op 35 en pieken op 55 jaar20/12/18 - 06:09 De Profit van focus op People20/06/18 - 19:06 Van oorlog om talent naar opportuniteit?13/06/18 - 16:19 6 tips om de thuiswerkplek succesvol te implementeren02/05/18 - 07:20 Stapvoets is de snelste weg naar een betere mobiliteit26/03/18 - 10:23 Ken jij de vier Aziatische carrièreopties?06/03/18 - 06:50 Bescheidenheid siert ook een leider01/03/18 - 06:35 Ik heb het gehad met de files...20/02/18 - 07:03 3D-HR: omlaag, omhoog en opzij

Jobhop

20/02/19 - 22:23 Jobhop: Sarah Van Marcke20/02/19 - 22:19 Jobhop: Olivier De Wintere20/02/19 - 22:15 Jobhop: Vanessa Porretta14/02/19 - 08:21 Jobhop: Romy Fuchs14/02/19 - 08:19 Jobhop: Sarah Vansteenkiste14/02/19 - 08:14 Jobhop: Karlien Vanommeslaeghe14/02/19 - 08:10 Jobhop: Veronique Vandeleene06/02/19 - 22:29 Jobhop: Sandrine Vauthier06/02/19 - 22:15 Jobhop: Wim Adriaens06/02/19 - 22:05 Jobhop: Ilse Van Belle

Events

05/02/19 - 16:53 HR Gala 201921/01/19 - 00:03 Creatief met talent in tijden van arbeidskrapte - WIN JE TICKET!08/11/18 - 06:02 CSR Professional of the Year 201824/10/18 - 23:04 HRM Inspiration Day 2018 - WIN GRATIS INKOM!04/10/18 - 15:21 Iedereen coachee07/06/18 - 16:18 HR-GALA 2018, met voorprogramma MOBILITEIT11/04/18 - 08:44 Werkgeluk 202019/03/18 - 09:53 HR in de zorg: Is leren de geheime superkracht?20/02/18 - 12:29 Meer events?13/02/18 - 12:54 Masterclass Recruitment Analytics

Dossiers

06/12/18 - 08:32 Dossier Matching & rematching12/10/18 - 05:39 Innoverende HR in de praktijk07/06/18 - 07:48 De arbeidswet ontrafeld06/06/18 - 22:18 Langer werken: hoe worden we samen 100?24/05/18 - 07:22 Recruitment analytics14/03/18 - 16:42 De hartslag van arbeidsmarkt 4.021/02/18 - 16:26 CSR is een trend, geen hype06/11/17 - 16:36 De toekomst in beweging15/06/17 - 09:47 Re-integratie = kansen benutten14/06/17 - 09:00 #LerenuitBoeken